Voor zuivelexport wordt april een spannende maand

Zuivelgigant FrieslandCampina, dat onder meer Chocomel en kaas naar het Verenigd Koninkrijk (VK) exporteert, kijkt met enige spanning uit naar 1 april. ‘Vanaf die dag moeten onze producten een gezondheidscertificaat hebben.’

Ondernemer aan het woord
Tegel-laag-kaas-FrieslandCampina-Gerkesklooster
Nederland exporteert jaarlijks zo’n 40.000 ton kaas naar het VK. FrieslandCampina neemt ongeveer de helft hiervan, zo’n 20.000 ton, voor zijn rekening.

Update 11 maart 2021

Let op!: De Britse regering heeft de eerder bekendgemaakte data van 1 april en 1 juli 2021 uitgesteld naar 1 oktober 2021 en 1 januari en 1 maart 2022. Lees meer: Nieuwe regels voor handel met VK uitgesteld.

‘De deadline van 1 april staat in het ‘Border Operating Model’, een handleiding van de Britse douane’, vertelt Corporate Manager Trade & Dairy Affairs Wim Kloosterboer van FrieslandCampina. Het VK voert na Brexit stapsgewijs de nieuwe exportregels in en hanteert 1 april en 1 juli als belangrijke data.

Kloosterboer: ‘Vanaf 1 april moeten onze producten van veterinaire gezondheidscertificaten zijn voorzien omdat we die van melk maken, een dierlijke grondstof.’ Vanaf 1 juli start aan de Britse kant van de grens de actieve handhaving en controle.

Kijkt Kloosterboer naar het akkoord tussen EU en VK, dan is hij heel blij dat hij geen importtarieven hoeft te betalen omdat de producten van FrieslandCampina aantoonbaar 100% EU zijn. En hoewel de kosten voor de grensformaliteiten oplopen, is Kloosterboer heel gelukkig dat er geen importquota in het akkoord staan.

‘We zouden dan niet alleen aan een maximum vast zitten, maar ook een hele administratie op moeten zetten. Wat zich moeilijk laat combineren met de normale gang van zaken bij de afzet van consumentenproducten.’

Voorbereiding

FrieslandCampina is een coöperatie van meer dan 11.000 boeren in Nederland, België en Duitsland met een jaaromzet van 11,3 miljard euro. Het bedrijf heeft zo’n 23.000 medewerkers en activiteiten in Europa, Azië, Afrika en Zuid-Amerika. FrieslandCampina bereidt zich al geruime tijd voor op Brexit. ‘We hebben met een heel brexit-team van verschillende organisatieonderdelen alle relevante bedrijfsprocessen in kaart gebracht en zijn aan de slag gegaan.’

Het feit dat producten buiten en niet meer in de EU worden verhandeld, veroorzaakt de belangrijkste verschuiving binnen de coöperatie. Hiervoor moeten onder meer handelssystemen worden aangepast. ‘Weliswaar heeft FrieslandCampina veel ervaring met export, maar toch vergt dit de nodige voorbereiding.’

Wat 1 april voor FrieslandCampina vooral spannend maakt, is dat het bedrijf voor de laatste cruciale stappen afhankelijk is van Britse en Nederlandse inspectie- en douanediensten. ‘De veterinaire certificaten die per 1 april verplicht zijn, worden gemaakt door de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA), op basis van de regels die de Britten hiervoor opstellen.’

Tegel-laag-melktankwagen-FrieslandCampina
FrieslandCampina is een coöperatie van meer dan 11.000 boeren in Nederland, België en Duitsland met een jaaromzet van 11,3 miljard euro. Het bedrijf heeft zo’n 23.000 medewerkers en activiteiten in Europa, Azië, Afrika en Zuid-Amerika.

Kaas, melkdrank, Chocomel

Nederland exporteert jaarlijks zo’n 40.000 ton kaas naar het VK. FrieslandCampina neemt ongeveer de helft hiervan, zo’n 20.000 ton, voor zijn rekening. Andere belangrijke exportproducten zijn Yazoo, een melkdrank voor de Britse markt, en het ook in Nederland bekende merk Chocomel. Daarnaast exporteert FrieslandCampina ingrediënten naar het VK voor de levensmiddelenindustrie.

‘Jaarlijks is het VK goed voor zo’n 200 miljoen euro omzet. Op het totaal van de miljardenomzet van FrieslandCampina lijkt dat niet zoveel. Toch is het VK voor een aantal producten, bijvoorbeeld Yazoo dat een zeer prominente positie heeft in het Britse zuivelschap, een belangrijke en ook nog groeiende markt.’

Het VK is voor de zuivelconsumptie sterk afhankelijk van import uit Europa. Zo komt van de totale Britse kaasconsumptie van jaarlijks 900.000 ton zo’n 45 procent uit de EU. Wat dat betreft verwacht Kloosterboer dat er in het VK ook na Brexit vraag blijft naar Nederlandse kaas.

Re-routen, pallets en wachtdagen

Brexit leidt bij FrieslandCampina tot andere transportroutes en een langere voorbereidingstijd. Zo is voor transporten richting Ierland, die altijd via het VK liepen, ‘re-routing’ noodzakelijk. En transportpallets, waarvoor binnen de EU een standaard geldt, moeten voor VK-transporten voldoen aan de internationale standaarden. ‘Ook dit brengt extra kosten met zich mee.’

De aanvraag en verwerking van de veterinaire gezondheidscertificaten leidt tot wachtdagen. Terwijl voor 1 januari 2021, vóór Brexit dus, de zuivelproducten direct weg konden.

De extra transporttijd is voor FrieslandCampina op zich geen probleem, al maakt de coöperatie zich wel zorgen over de verlenging van het gehele vervoerstraject. Bovendien moeten bepaalde producten, bijvoorbeeld kaas, van te voren gereed worden gehouden voor inspectie. ‘Dit alles leidt tot een extra beslag op ruimte die er vaak niet is.’

Meer weten?

Bij vragen over het Border Operating Model (BOM) adviseren wij u om in de eerste plaats informatie van de Britse overheid te raadplegen, zie onderstaande links. Ook kunt u contact opnemen met de NVWA of het Brexitloket raadplegen.

Rijksoverheid

Brexitloket: Wat moet ik doen?

Brexitloket: Landbouw, visserij & voeding

Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA)

Britse overheid

GOV.UK: Border Operating Model (BOM)

GOV.UK: Overzichtspagina ten behoeve van EU-exporteurs (Nederlandstalig)

GOV.UK: British Embassy in The Hague of stel uw vragen per e-mail aan de Britse ambassade in Den Haag.